\u0130ngiltere’ni 18. yüzy\u0131l ortalar\u0131nda Britanya Adas\u0131n\u0131 tamamen hükümranl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131na ald\u0131ktan sonra bir imparatorlu\u011fa dönü\u015fmesiyle birlikte Do\u011fu, Londra’n\u0131n ilgi alan\u0131na girmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Daha önce genellikle seyyahlar\u0131n ya da maceraperestlerin masals\u0131 anlat\u0131lar\u0131n\u0131n, halk\u0131 e\u011flendirmek ve korkutmak için yap\u0131lan gazete haberlerinin gözde konusu olan Do\u011fu ve Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu, bu yeni devirde Ayd\u0131nlanma Ça\u011f\u0131’n\u0131n birinci elden gözleme dayal\u0131 “Do\u011fu’yu ke\u015fif” literatürünün bir parças\u0131 haline gelecekti. William Eton taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nm\u0131\u015f olan elinizdeki kitap, \u0130ngiltere’de h\u0131zla büyüyen bu literatürün en önemli örneklerinden birisidir. Ticari ve diplomatik görevleri sebebiyle uzun seneler \u0130zmir, Basra, Malta ve Odessa’da kalm\u0131\u015f olan William Eton 1794-1801 y\u0131llar\u0131nda, William Pitt kabinesinde Sava\u015f Bakanl\u0131\u011f\u0131 yapm\u0131\u015f Henry Dundas’a “Do\u011fu uzman\u0131” olarak hizmet etmi\u015ftir. Eton’\u0131n en çok ses getiren eseri, 1798’de ilk bask\u0131s\u0131 yap\u0131lan A Survey of the Turkish Empire isimli çal\u0131\u015fmas\u0131d\u0131r. Bu kitab\u0131n takip eden on sene içinde üç kez daha (1799, 1801, 1809) bas\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131, gördü\u011fü yo\u011fun ilginin bir i\u015fareti kabul edilebilir. Elinizdeki eser bu kitab\u0131n Türkçe çevirisidir. \u0130htilal Sava\u015flar\u0131yla altüst olan Ayd\u0131nlanma Ça\u011f\u0131 Avrupas\u0131n\u0131n “Do\u011fu”ya bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 yans\u0131tan kitap, ayn\u0131 zamanda devrin oryantalist literatürünün de tipik bir örne\u011fidir. Nitekim kitaba hâkim olan oryantalist “dejenerasyon” söylemiyle Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu’nun “yükseli\u015f ve dü\u015fü\u015fünü” aç\u0131klamaya çal\u0131\u015fan Eton, Osmanl\u0131 askeri te\u015fkilat\u0131ndaki zaaf\u0131 çökü\u015fün bir tezahürü olarak ele almaktad\u0131r.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"