Ordunun Kurumsal Sivil Kontrolü

Sivil-asker ilişkileri her zaman önemini korumuş bir konudur. Savunma, siyaset, toplum yaşamı ve ekonomi başta olmak üzere hemen her alan bu ilişkiden etkilenmiştir ve konu hakkındaki bilimsel  çalışmalar önemli büyüklükte bir literatür ortaya çıkarmıştır. Gerçekten de, iyi sivil-asker ilişkilerini tanımlamaya çalışan çalışmaların sayısı hayli kabarıktır. Görülen odur ki sivil-asker ilişkileri alanı Huntington, Janowitz, Finer ve Perlmutter’in kavramlarından büyük ölçüde etkilenmiştir.

Elinizdeki kitapta uluslararası literatürde sivil-asker ilişkileri konusunda verilmiş temel eserler ve önemli tartışmalar etrafında şekillenen “iyi sivil-asker ilişkileri nasıl olmalı?” sorusuna verilen cevaplar ele alınmaktadır. Ayrıca Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere, Fransa, Çin Halk Cumhuriyeti, İsrail, Sovyetler Birliği başta olmak üzere eski komünist ülkelerin bir bölümü ile Soğuk Savaş sonrası ortaya çıkan Orta ve Doğu Avrupa’nın yeni demokrasilerdeki sivil-asker ilişkileri incelenmektedir. Günümüzde bu ülkelerde sivil kontrol pek çoğundan iyi işlemektedir ancak yine de sorunsuz değildir. Bu ülkelerde bile sivil-asker ilişkilerinde farklı sorunlar yaşanması şu sonucu ortaya çıkarmaktadır: sivil kontrolün sağlanmasında yasal düzenlemeler ve kurumsallaşma çok önemlidir, ancak demokratik gelenekler, toplumun algılamaları ve askeri ve sivil liderlerin kişilikleri de etkili olmaktadır. Sonuç olarak ordunun sivil kontrolü çok boyutlu ve karmaşık bir konudur ve hem akademisyenler hem de politikacılar tarafından ciddiyetle ele alınmayı hak etmektedir.