Kadı Mevlana Hasan ve Divanı

Ger sorarsañ hâlini şâhum Hasan bì-çârenüñ
Vâdì-i hayretde kalmış bir garìb üftâdedür

XIII. yüzyıldan XX. yüzyılın başlarına kadar devam eden ve tüm Türk tarihinin en uzun edebî geleneği olarak kabul gören divan edebiyatı, sayısızca sanatçı yetiştirmiştir. Bu sanatçılardan nasibi olan şanslı isimler başta tezkireler olmak üzere biyografik kaynaklarda yer bulma bahtiyarlığına erişmişlerdir. Yeteri kadar şöhret bulmayan ve rağbet görmeyen bazı sanatçılar ise tarihin tozlu raflarına mahkûm edilmişlerdir.

Elinizdeki bu çalışmaya konu olan Kadı Mevlânâ Hasan da hayatı hakkında fazla bilgi bulunmayan isimlerdendir. XVI. yüzyıl ve Kanuni Sultan Süleyman (salt. 1520-1566) devri kadı ve şairlerinden olan Mevlânâ Hasan’ın mevcut bilgilerimize göre tespit edilebilen tek eseri Dîvân’ıdır. Kanuni’nin şehzadelerinden Şehzade Mehmed (öl. 1543)’in ölümü üzerine yazılan bir mersiyenin de yer aldığı Hasan Dîvânı’nın tespit edilebilen tek nüshası İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesinde NEKTY03563 demirbaş numarasıyla kayıtlıdır. Söz konusu eksik Dîvân nüshasının yanı sıra bazı nazire mecmualarında da Hasan’ın şiirlerine rastlanmaktadır. Mecmualardaki manzumeleriyle beraber 1 kaside, 4 terkib-i bend ve 81 gazel olmak üzere Hasan’ın 86 manzumesini değerlendirdiğimiz bu çalışmanın alana fayda sağlamasını umuyoruz.