{"id":88137,"date":"2026-06-14T15:39:22","date_gmt":"2026-06-14T15:39:22","guid":{"rendered":"https:\/\/chapterworm.com\/product\/boris-vian-tiyatrosu\/"},"modified":"2026-06-14T15:39:22","modified_gmt":"2026-06-14T15:39:22","slug":"boris-vian-tiyatrosu","status":"publish","type":"product","link":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/urun\/boris-vian-tiyatrosu\/","title":{"rendered":"Boris Vian Tiyatrosu"},"content":{"rendered":"<p>Boris Vian (1920-1959) otuz dokuz y\u0131ll\u0131k ya\u015fam\u0131na roman, oyun ve senaryo yazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra; \u015fair, m\u00fczisyen-m\u00fczik ele\u015ftirmeni, \u015fark\u0131 s\u00f6z\u00fc yazar\u0131, ressam ve gazeteci kimliklerini de eklemi\u015f, \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ve olduk\u00e7a \u00fcretken bir sanat\u00e7\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle 1954 Cezayir Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 ve bir bar\u0131\u015fseveri konu alan Asker Ka\u00e7a\u011f\u0131 adl\u0131 anti-militarist \u015fark\u0131s\u0131, Vian&#8217;\u0131n d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda tan\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flarken, kendi \u00fclkesi Fransa\u2019da tepkiler nedeniyle yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eark\u0131 \u00f6zellikle \u201968 Ku\u015fa\u011f\u0131\u2019n\u0131n da en g\u00fc\u00e7l\u00fc arg\u00fcmanlar\u0131ndan biri olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Sanat ya\u015fam\u0131ndaki \u00e7ok y\u00f6nl\u00fcl\u00fck, Vian\u2019\u0131n tiyatro oyunlar\u0131ndaki zenginli\u011fin de ana damar\u0131d\u0131r. F\u00fct\u00fcrist, Dadaist, Ger\u00e7ek\u00fcst\u00fcc\u00fc y\u00f6neli\u015flerle beslenen yazarl\u0131\u011f\u0131, Varolu\u015f\u00e7u ve Abs\u00fcrdist anlay\u0131\u015fla giderek zenginle\u015fmi\u015ftir. Onun t\u00fcm bu e\u011filimleri ise Alfred Jarry etkisiyle patafizik d\u00fc\u015f\u00fcncenin ortak paydas\u0131nda bulu\u015fmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Ezgi Deniz Alpan\u2019\u0131n kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bu \u00e7al\u0131\u015fma, Boris Vian\u2019\u0131n ya\u015fam\u0131 ve sanat anlay\u0131\u015f\u0131ndaki zenginli\u011fi onun T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7evrilmi\u015f \u00fc\u00e7 oyunuyla ortaya koymay\u0131 hedeflemektedir: Kasapl\u0131\u011f\u0131n Elkitab\u0131, Generallerin Be\u015f \u00c7ay\u0131, \u0130mparatorluk Kuranlar yahut \u015e\u00fcm\u00fcrz. Vian\u2019\u0131n T\u00fcrk\u00e7eye \u00e7evrilen ilk oyunu Orhan Ayd\u0131nba\u015f taraf\u0131ndan dilimize kazand\u0131r\u0131lan Generallerin Be\u015f \u00c7ay\u0131\u2019d\u0131r. Oyun 1967\u2019de Ulvi Uraz, 1969\u2019da ise Deveku\u015fu Kabare taraf\u0131ndan sahnelenmi\u015ftir. Yakla\u015f\u0131k k\u0131rk y\u0131l boyunca neredeyse unutulmu\u015f olan Vian tiyatrosu, 2008\u2019den itibaren Ayberk Erkay \u00e7evirileriyle yeniden g\u00fcndeme gelmi\u015f; \u00f6denekli, \u00f6zel ve amat\u00f6r tiyatrolar\u0131n oyun da\u011far\u0131nda epeyce yer edinmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fman\u0131n ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Vian\u2019\u0131n ya\u015fam \u00f6yk\u00fcs\u00fcn\u00fcn ve sanat anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n geli\u015fim s\u00fcreci, \u00f6nemli k\u0131r\u0131lma noktalar\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde anlat\u0131l\u0131yor. \u0130kinci b\u00f6l\u00fcmde ise yazar\u0131n \u00fc\u00e7 oyununun i\u00e7erik ve bi\u00e7im \u00f6zellikleri dramaturgik olarak \u00e7\u00f6z\u00fcmlenirken, Vian tiyatrosunu olu\u015fturan tematik ve kurgusal \u00f6zellikler kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 olarak ele al\u0131n\u0131yor. \u00d6zellikle ahlak, din, sava\u015f, aile ve topluma ili\u015fkin radikal d\u00fc\u015f\u00fcnceleri; bireyi yok eden her t\u00fcrl\u00fc hiyerar\u015fi, otorite ve tahakk\u00fcm \u00e7e\u015fitlemesinin ele\u015ftirisi eksen al\u0131narak irdeleniyor.<\/p>\n<p>Bir d\u00f6nem yak\u0131n dostluk kurdu\u011fu Simone de Beauvoir, Boris Vian\u2019\u0131 \u201ca\u015f\u0131r\u0131 \u015fefkatli, a\u00e7\u0131k kalpli, nefretinde de sevgisinde de ate\u015fli biri\u201d olarak tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcnceleri ve yazarl\u0131k tekni\u011fiyle etkisi giderek artan Boris Vian\u2019\u0131n sevgisinin ve nefretinin kaynaklar\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 oyunlar\u0131 yoluyla tan\u0131mak i\u00e7in Ezgi Deniz Alpan\u2019\u0131n bu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 \u00f6nemli bir f\u0131rsat.<\/p>\n<p><strong>U\u011fur Ak\u0131nc\u0131<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Boris Vian (1920-1959) otuz dokuz y\u0131ll\u0131k ya\u015fam\u0131na roman, oyun ve senaryo yazarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra; \u015fair, m\u00fczisyen-m\u00fczik ele\u015ftirmeni, \u015fark\u0131 s\u00f6z\u00fc yazar\u0131, ressam ve gazeteci kimliklerini de eklemi\u015f, \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ve olduk\u00e7a \u00fcretken bir sanat\u00e7\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle 1954 Cezayir Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131 ve bir bar\u0131\u015fseveri konu alan Asker Ka\u00e7a\u011f\u0131 adl\u0131 anti-militarist \u015fark\u0131s\u0131, Vian&#8217;\u0131n d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda tan\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flarken, kendi \u00fclkesi Fransa\u2019da [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"featured_media":88136,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false},"bookauthor":[],"publisher":[],"product_brand":[],"product_cat":[2887],"product_tag":[],"class_list":["post-88137","product","type-product","status-publish","has-post-thumbnail","product_cat-cat-14","first","instock","shipping-taxable","purchasable","product-type-simple"],"acf":{"isbn":"9786257993746","year":2019,"binding_type":"Ciltsiz","pages":114,"weight":114,"dimensions":"12 x 16","paper":"2. Hamur"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/product\/88137","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/product"}],"about":[{"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/product"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=88137"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/88136"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=88137"}],"wp:term":[{"taxonomy":"bookauthor","embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/bookauthor?post=88137"},{"taxonomy":"publisher","embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/publisher?post=88137"},{"taxonomy":"product_brand","embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/product_brand?post=88137"},{"taxonomy":"product_cat","embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/product_cat?post=88137"},{"taxonomy":"product_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chapterworm.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/product_tag?post=88137"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}